وسایل کاربردی در اتاق عمل
آشنایی با تجهیزات اتاق عمل
همانطور که گفته شد تجهیزات اتاق عمل، طیف وسیعی از تجهیزات پزشکی و غیر پزشکی می‌باشد. برای نمونه برخی لوازم اتاق عمل شامل کفپوش اتاق عمل، تاسیسات برقی، تجهیزات و مواد گندزدا، ترالی و کمد بیمارستانی می‌شوند. به صورت کلی این قسمت از بیمارستان به دلیل اجرای جدیدترین تکنولوژی های پزشکی و سایر روش‌های درمانی حساس، به وسایل اتاق عمل و تجهیزات پزشکی اتاق عمل باکیفیت نیازمند است؛ تا پزشک و سایر کادر درمان این بخش بتوانند وطایف خود را به بهترین نحو انجام دهند. از این رو مسئولین بیمارستان باید از شرکت های برتر تولیدکننده تجهیزات پزشکی جهان، وسایل مورد نیاز بیمارستان برای عمل را خریداری نمایند.
- تجهیزات جراحی: این ابزار هنگام جراحی در اتاق عمل استفاده می‌شوند و الکتریکی نیستند معمولا فلزی می‌باشند که برای برش، بازکردن و نمونه برداری استفاده می‌شوند. تجهیزاتی که در ادامه به آن می‌پردازیم.
- قیچی: بریدن نخ
- هوک: کنار زدن بافت پوست
- کلیپس: مسدود کردن شریان خونی
- گرسپرها: نگهداری بافت‌های سخت
- چاقو جراحی: وسیله‌ای برای ایجاد برش
- پنس: برای نگه داشتن بافت نرم پوست
- دستگاه بیهوشی: این ماشین تنفس بیمار را هنگام بیهوشی کنترل می‌کند. عملکرد این دستگاه به این صورت است که اکسیژن مورد نیاز بیمار را تامین می‌کند و همچنین دی اکسید کربن اضافه را دفع می‌کند. گازهای دیگری همچون نیتروس اکسید و ایزوفلوران که هنگام بیهوشی نیاز هستند اما به طور طبیعی وجود ندارند و به کمک این دستگاه تامین می‌شوند. از این دستگاه متخصصان بیهوشی و یا پرستاران باید استفاده کنند.
- وسایل نظافتی و محلول‌های ضد عفونی: از این لوازم در مراکز درمانی و بیمارستان‌ها و حتی در مصارف خانگی استفاده می‌شود. می‌توانید تجهیزات پزشکی را قبل و بعد از استفاده کاملا ضدعفونی کنید تا از انتقال آلودگی‌ها جلوگیری شود. این تجهیزات شامل برخی موارد زیر می‌باشند.
- محلول بهسادکس (سایدکس) 4لیتری: این محلول جهت ضد عفونی کردن کلیه تجهیزات پزشکی استفاده می‌شود و به این صورت عمل می‌کند که کلیه قارچ‌ها، باکتری‌ها و آلودگی‌ها را از تجهیزات پاک می‌کند.
- بتادین 1 لیتری ایران ناژو: بتادین‌ها برای مواقعی استفاده می‌شوند که زخم و جراحتی روی پوست ایجاد شده است و باید قبل از پانسمان محل زخم ضدعفونی شود.
- بتادین اسکراب 1 لیتری: این بتادین برای ضدعفونی کردن دست جراحان استفاده می‌شود. که دو نوع آن به رنگ قهوه‌ای و سبز است که هرکدام کاربرد خاصی دارند.
- تمیز و استریل کردن اتاق عمل و تجهیزات آن
- تمیز کردن اتاق عمل که به آن واشینگ هم گفته می‌شود از معیارهای اصلی برای کنترل عفونت در اتاق عمل و بهداشت محیط بیمارستان است که روزانه حداقل 3 بار انجام می‌شود. این تعداد به نوع عمل جراحی انجام شده نیز بستگی دارد. در صورتی که این فرآیند و مدیریت پسماندهای بیمارستانی در بیمارستان‌ها انجام نگیرد تیتر آلودگی اتاق عمل بالا رفته و در نتیجه باعث عفونت در بیماران می‌شود.
- برای واشینگ اتاق عمل که در آغاز و پایان روز انجام می‌شود از قسمت‌های بالایی مانند چراغ سياليتيک کار را شروع می‌کنند. و بعد از آن تمامی تجهیزات اتاق عمل از قبیل ساکشن، تجهیزات لاپاراسکوپی، کوتر، فلواسکوپ، نگاتوسکوپ و حتی پایه وسایل مانند میز و تخت اتاق عمل با حرکات دورانی تمیز می‌شوند. تمیز و استریل کردن تمام محوطه اتاق عمل یعنی انبار، پکینک، دیوار، سقف و چراغ ها نیز جزو مراحل واشینگ اتاق عمل بیمارستان هستند. بعد از شستشوی هفتگی از سیستم تهویه و با اشعه گذاری برای استریل کردن فضا و سایر قسمت‌هایی که در دسترس نیستند استفاده می‌شود.
- مواد ضدعفونی کننده مورد استفاده در اتاق عمل
- ضدعفونی کننده سطوح اپیمکس
- ضدعفونی کننده سطوح جرمی ساید اچ
- ضدعفونی کننده سطوح ترالین
- ضدعفونی کننده سطوح پرفورم
- ضدعفونی کننده سطوح بیگوآنید فلش ان
- استریلیزاسیون تجهیزات اتاق عمل
- در تمام بیمارستان‌ها فضا و بخشی برای استریل کردن تجهیزات اتاق عمل وجود دارد که به آن واحد استريليزاسيون مرکزي، CSR و يا CSSD گفته می‌شود. در این بخش تمامی وسایل مورد نیاز بیمارستان برای عمل و جراحی، ضدعفونی و استریل می‌شوند. از این رو می‌توان آن را شاهرگ حیاتی بیمارستان و مراکز درمانی دانست. این واحد بیمارستانی باید دارای یک سری خصوصیات از قبیل موارد زیر باشد:
- بهترین مکان برای این واحد استريليزاسيون مرکزي در نزدیکی اتاق عمل است. تا بدون اتلاف وقت و آسیب رسیدن به تجهیزات اتاق عمل بتوان آن‌ها را به این واحد رساند.
- قسمت کثیف و تمیز بخش CSSD باید از هم مجزا باشند. رفت و آمد به این دو بخش باید کنترل شده صورت بگیرد؛ تا هیچ عفونت و آلودگی در محیط پخش نشود.
- در هنگام طراحی این بخش باید درب آن را به اندازه‌ای بزرگ در نظر بگیرند که عبور ترالی و برانکارد به راحتی انجام بشود.
- برای ورود به CSSD نیاز به تعویض کفش و گان است. به همین دلیل نیاز است تا فضایی برای این کار در ورودی بخش تعبیه شده باشد.
- در این بخش به دلیل وجود دستگاه اتوکلا دما معمولا بالا است به همین دلیل وجود تهویه مناسب از اهمیت بالایی برخوردار است. این سیستم تهویه باید بتواند دما را در محدوده‌ی 27 تا 37 درجه نگه دارد.
- محلی که برای نگهداری تجهیزات اتاق عمل استریل شده وجود دارد باید از محوطه واحد استريليزاسيون مرکزي جدا باشد.
- الکتروشوک به عنوان یکی از تجهیزات اتاق عمل چه کاربردی دارد؟
- دفیبریلاتور یا الکتروشوک که یکی از ضروری‌ترین تجهیزات پزشکی اتاق عمل است، زمانی بکار می‌رود که بیماری دچار حمله و یا ایست قلبی شود. این دستگاه با احیای افراد می‌تواند به زنده ماندن فرد کمک کند.